Success stories

Hoe HATO een nieuwe generatie boeren in Mozambique ondersteunt

Geschreven door Kiril Stoimenov | 7-jul-2026 10:26:30

Een gesprek met Bruce Dooyema, voorzitter van de International Egg Foundation

In Mozambique ligt de eierconsumptie op minder dan 10 eieren per persoon per jaar – een van de laagste cijfers ter wereld. Achter dat cijfer schuilt een groter verhaal: beperkte toegang tot opleiding, infrastructuur en betrouwbare technologie voor de boeren die hier verandering in zouden kunnen brengen.

De International Egg Foundation (IEF) zet zich al jaren in om die kloof te dichten. Een van haar belangrijkste initiatieven is het Ebenezer Agricultural Training Centre in Mozambique, waar jongeren leren boeren, een bedrijf runnen en aan hun toekomst bouwen – en waar de verlichtingssystemen van HATO stilletjes onderdeel zijn geworden van de manier waarop die toekomst vorm krijgt.

We spraken met Bruce Dooyema, voorzitter van de IEF, over het project, de realiteit van het werk in het veld en waarom verlichting uiteindelijk belangrijker bleek te zijn dan iemand had verwacht

Van opleiding tot transformatie

Het model van Ebenezer biedt jongeren van 18 tot 24 jaar twee jaar praktijkgerichte opleiding in landbouw en ondernemerschap, waardoor ze met de vaardigheden worden uitgestuurd om iets voor zichzelf op te bouwen. Het curriculum omvat:

  • Het verbouwen van gewassen en het houden van vleeskuikens en legkippen
  • Het runnen van een klein agrarisch bedrijf
  • Financiële basiskennis en planning
  • Een gestructureerd traject van eenvoudige systemen naar geavanceerdere stallen

Dat laatste punt is volgens Bruce het belangrijkst. De studenten beginnen met eenvoudige, goedkope opstellingen – vloerhokken en nestkasten – en werken geleidelijk toe naar kooien en productie op grotere schaal, zodat groei haalbaar aanvoelt in plaats van abstract.

"Ze zien: ik kan hier beginnen, en naarmate ik groei, kan ik in de loop van de tijd uitbreiden", zegt hij. "Het geeft hen een realistisch stappenplan."

Ontwerpen voor praktijkomstandigheden

Bruce is openhartig over de leercurve die het IEF-team in het begin doormaakte. Het team kwam aan met wat hij een „westerse mentaliteit“ noemt, in de verwachting dat oplossingen die in Europa of de VS werken, direct toepasbaar zouden zijn. Dat was niet het geval.

Met beperkte toegang tot materialen, infrastructuur en betrouwbare elektriciteit moet elk stukje technologie dat in het project wordt ingezet, aan een aantal onmisbare criteria voldoen:

  • Duurzaam genoeg voor veeleisende omstandigheden in het veld
  • Eenvoudig te installeren en te onderhouden zonder hulp van specialisten
  • Betrouwbaar, zelfs met beperkte toegang tot reserveonderdelen of technici
  • Effectief zonder dat de prestaties ten koste gaan van de eenvoud

"Er is geen bouwmarkt om de hoek", zegt Bruce. "Het doel is dus om geavanceerde technologie op een eenvoudige manier bruikbaar te maken, zonder dat dit ten koste gaat van de prestaties."

Dat is de leemte die de verlichtingssystemen van HATO moesten opvullen.

Waarom verlichting het verschil maakte

Verlichting wordt in de pluimveehouderij gemakkelijk over het hoofd gezien – totdat je ziet wat er verandert als het goed wordt aangepakt. Sinds de installatie van het HATO-systeem in de nieuwste pluimveestal van Ebenezer heeft het team resultaten geboekt die ze voorheen niet hadden bereikt:

  • Productie boven de norm in de nieuwste stal
  • Snelle, eenvoudige installatie, zelfs zonder lokale technische ondersteuning
  • Gelijkmatigere lichtverdeling door dehele stal
  • Een stabielere omgeving voor de dieren, dankzij de kwaliteit van het lichtspectrum

Oplossing voor een onstabiel elektriciteitsnet

In het platteland van Mozambique is elektriciteit niet iets waar je op kunt rekenen – stroomstoringen kunnen uren of dagen duren.

Om dit te omzeilen, combineert het project het verlichtingssysteem van HATO met zonne-energie, zodat de vogels consistent licht en een stabiele omgeving krijgen, ongeacht hoe het elektriciteitsnet die dag presteert.

Onderdeel van een grotere missie

Ebenezer maakt deel uit van een groter IEF-initiatief om ondervoeding te bestrijden met eieren. In projecten in Honduras en Zuid-Afrika zorgen initiatieven zoals „1000 Days of Life“ ervoor dat zwangere vrouwen en jonge kinderen eieren krijgen tijdens de meest cruciale ontwikkelingsfase.

Bruce herinnert zich een gezin in Honduras waar de eerste twee kinderen van een moeder met ondergewicht werden geboren; haar derde kind, geboren nadat het gezin zich bij het eierprogramma had aangesloten, was merkbaar gezonder. Het is een klein voorbeeld van wat hij ziet als de werkelijke waarde van het programma.

Vooruitblik

Elk jaar stuurt Ebenezer een nieuwe groep afgestudeerden de wereld in met de vaardigheden om hun eigen boerderij te starten – sommigen als eierproducenten, waardoor de lokale toeleveringsketen stap voor stap wordt versterkt. Aangezien de consumptie nog steeds onder de 10 eieren per persoon per jaar ligt, ziet Bruce het potentieel als enorm.

HATO is er trots op het werk van de International Egg Foundation in het Ebenezer Agricultural Training Centre te ondersteunen. Neem contact met ons op om te ontdekken hoe de verlichtings- en zonne-energieoplossingen van HATO pluimveeprojecten in veeleisende omgevingen kunnen ondersteunen.